Kiện đòi nhà

1. Điều kiện khởi kiện
Theo quy định, khi khởi kiện đòi lại nhà, người khởi kiện phải gửi kèm theo đơn khởi kiện tài liệu, chứng cứ để chứng minh cho những yêu cầu của mình là có căn cứ và hợp pháp. Dù luật không quy định chi tiết, cụ thể là các chứng cứ nào, mức độ ra sao ở từng loại vụ án nhưng trên thực tế, tòa vẫn có thể xem xét, cảm nhận được đâu là các tài liệu, chứng cứ chứng minh yêu cầu khởi kiện là hợp pháp. Những chứng cứ này đôi khi rất đơn giản như tờ nhận nợ, giấy tờ chủ quyền nhà đất, biên bản hòa giải tranh chấp đất đai không thành… Thực tế quy định này để sàng lọc bớt những vụ kiện “trời ơi”, thiếu căn cứ.

2. Thẩm quyền giải quyết
Kiện đòi nhà là một loại tranh chấp về quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất. Thẩm quyền thụ lý giải quyết loại tranh chấp này thuộc về tòa án nhân dân nơi có Bất động sản.

3. Có nhất thiết phải qua bước hòa giải cơ sở
Pháp luật đất đai không có quy định nào bắt buộc trường hợp tranh chấp về nhà ở phải trải qua thủ tục hòa giải trước khi khởi kiện như tranh chấp đất đai.

Trong thực tiễn xét xử, đối với tranh chấp đất đai, tòa án chỉ thụ lý, giải quyết nếu các bên đương sự đã hòa giải không thành tại chính quyền cơ sở. Tuy nhiên, với tranh chấp về nhà ở có tòa thụ lý ngay, có tòa lại buộc đương sự phải tiến hành thủ tục này

Theo tìm hiểu, trong thực tiễn xét xử, đối với tranh chấp về nhà ở, phần lớn các tòa khi thụ lý đều không bắt buộc đương sự phải trải qua khâu hòa giải trước đó tại chính quyền địa phương. Tuy nhiên, vẫn có một số tòa lại làm theo hướng ngược lại.

Một thẩm phán TAND huyện X cho biết thực ra trong ngành tòa án cũng chưa thống nhất quan điểm là có nhất thiết phải hòa giải tại địa phương rồi mới thụ lý đơn kiện đối với tranh chấp về nhà ở hay không. Vì vậy, có tòa vẫn yêu cầu đương sự về hòa giải cho chắc. “Dư ra một tí thì chẳng sao nhưng nếu không làm, lỡ tòa phúc thẩm có quan điểm khác rồi trả hồ sơ xử lại từ đầu thì sẽ rất mất công” - vị thẩm phán này nói thêm.

Chúng tôi đã đem vấn đề đi trao đổi với nhiều chuyên gia. Tất cả đều cho rằng với tranh chấp đất đai thì không có gì phải bàn, bởi Luật Đất đai năm 2003 đã quy định rõ là tòa chỉ thụ lý yêu cầu khởi kiện nếu các bên đương sự đã hòa giải không thành tại UBND phường, xã, thị trấn nơi có phần đất tranh chấp. Còn đối với tranh chấp về nhà ở, theo quy định tại Điều 25 BLTTDS năm 2004, vì nhà là tài sản gắn liền với đất nên thuộc thẩm quyền giải quyết của tòa. Do pháp luật đất đai không có quy định bắt buộc trường hợp này phải trải qua thủ tục hòa giải trước khi khởi kiện như tranh chấp đất đai nên tòa có quyền thụ lý nếu đương sự đáp ứng được các điều kiện khởi kiện khác.

Có thể nói nguyên nhân sâu xa dẫn đến những cách hiểu và áp dụng thiếu thống nhất của các tòa chính là ở quy định “khuyến khích hòa giải tại cơ sở trong các tranh chấp liên quan đến đất đai” tại Điều 136 Luật Đất đai hiện hành. Vì ý tứ khá rộng này mà người thực thi pháp luật cũng hiểu rộng thêm, tức là cứ cái gì có dính đến đất đai thì cũng phải hòa giải trước cho đảm bảo và an toàn.

Cách hiểu này làm mất công, mất sức, mất thời gian của người dân, bởi người ta thường chỉ “đáo tụng đình” khi đã không thỏa thuận được với nhau.


4. Mức án phí như thế nào
Hiện nay giữa các tòa án địa phương đang có sự không thống nhất khi tính án phí dân sự sơ thẩm trong các vụ kiện đòi lại nhà: Tòa này tính án phí theo vụ án không có giá ngạch, tòa kia lại tính theo vụ án có giá ngạch dẫn tới sự chênh lệch rất lớn trong khoản tiền bên thua kiện phải nộp.

Theo Pháp lệnh số 10 ngày 27-2-2009 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, án phí dân sự sơ thẩm đối với vụ án dân sự không có giá ngạch là 200.000 đồng. Còn án phí dân sự sơ thẩm đối với vụ án dân sự có giá ngạch thấp nhất là 200.000 đồng (tài sản tranh chấp từ 4 triệu đồng trở xuống), cao nhất là 112 triệu đồng + 0,1% của phần giá trị tài sản có tranh chấp vượt quá 4 tỉ đồng (tài sản tranh chấp từ trên 4 tỉ đồng).

Pháp lệnh cũng giải thích rõ vụ án dân sự không có giá ngạch là vụ án mà yêu cầu của đương sự không phải là tiền hoặc không xác định được giá trị bằng tiền. Còn vụ án dân sự có giá ngạch là vụ án mà trong đó yêu cầu của đương sự là một số tiền hoặc tài sản có thể xác định được bằng một số tiền cụ thể.

Theo luật sư Nguyễn Hồng Hà (Phó Chủ nhiệm Đoàn Luật sư tỉnh Khánh Hòa), các tranh chấp đòi lại nhà cho ở nhờ, cho mượn, cho thuê là vụ án dân sự không có giá ngạch vì các đương sự căn cứ vào Điều 256 BLDS về quyền đòi tài sản để khởi kiện. Ở đây, đương sự không hề tranh chấp quyền sở hữu nhà, chỉ đòi lại tài sản của mình đang bị người khác chiếm giữ, sử dụng bất hợp pháp mà thôi.

TS Nguyễn Văn Tiến (giảng viên ĐH Luật TP.HCM) cũng đồng tình với quan điểm này. Theo ông, trước tình hình một số cơ quan tố tụng, trong đó có tòa án vẫn chưa thống nhất về cách tính án phí như hiện nay, các cơ quan có thẩm quyền cần có hướng dẫn chính thức cũng như tập huấn nghiệp vụ cho các cán bộ tố tụng.

Theo quy định, những vụ án dân sự không có giá ngạch là “vụ án mà trong đó yêu cầu của đương sự không phải là một số tiền hoặc không thể xác định được giá trị bằng một số tiền cụ thể”. Như vậy, có thể hiểu nếu đương sự khởi kiện mà yêu cầu của họ là đòi lại tài sản vốn thuộc quyền sở hữu, quản lý hợp pháp đang bị người khác sử dụng, chiếm giữ bất hợp pháp thì đó là vụ án dân sự không có giá ngạch.




HÃY LIÊN HỆ VỚI CHÚNG TÔI ĐỂ ĐƯỢC TƯ VẤN CỤ THỂ
TRUNG TÂM TƯ VẤN PHÁP LUẬT VÀ DỊCH VỤ NHÀ ĐẤT - HSLAWS
Số 901, Tầng 9, Tháp A, Toà nhà Hà Thành Plaza, 102 Thái Thịnh, Đống Đa, Hà Nội
Điện thoại VP : 04 3724 6666; Di động : 090 574 6666

Từ khóa liên quan: kiện đòi đất, kien doi dat, kiện đòi lại đất, kien doi lai dat, tư vấn đòi lại nhà xưởng, tu van doi lai nha xuong, kiện đòi đất hương hỏa, kien doi dat huong hoa, thủ tục khởi kiện đòi đất, thu tuc khoi kien doi dat, kiện đòi đất cho doanh nghiệp, kien doi dat cho doanh nghiep, tranh chấp đất đai, tranh chap dat dai, thủ tục hòa giải tranh chấp đất đai, thu tuc hoa giai tranh chap dat dai, các dạng tranh chấp đất đai, cac dang tranh chap dat dai, đòi đất cho hợp tác xã thuê, doi dat cho hop tac xa thue, đòi đất cho hợp tác xã mượn, doi dat cho hop tac xa muon, đòi nhà cho thuê, doi nha cho thue, đòi nhà cho ở nhờ, doi nha cho o nho, đòi đất cho thuê, doi dat cho thue, đòi đất cho mượn, doi dat cho muon, đòi đất thờ cúng, doi dat tho cung, luật đất đai, luat dat dai

Các website có dịch vụ tương tự:
- www.thutucnhadat.info
- www.tuvanphapluat.asia
- www.luatsurieng.vn
- www.thutuchanhchinh.info